گزیده نظرات منتقدان درباره «زیر سایه» بابك انوری

ايندي‌واير- اريك كوهن: در ظاهر، چيدمان «زير سايه» شايد فيلم خون‌آشامي سياه و سفيد ايراني محصول 2014، «دختري در شب تنها به خانه مي‌رود» را تداعي كند، اما شباهت‌هاي دو فيلم در مليت و يك حضور شيطاني در آن‌ها متوقف مي‌شود. در عوض، «زير سايه» شباهت بيشتري به «بابادوك» كه در همان سال اكران شد دارد كه همچنين بر داستان زني در حال محافظت از فرزندش در برابر يك شمايل عجيب و وهم‌آلود و ديده نشده متمركز شده و اين شايد استعاره‌اي از اجبارهاي ذهني باشد و شايد نه. 
7فاز: 
امپايرآنلاين- كيم نيومن: جابه‌جايي يك داستان آشنا به يك چيدمان ناآشنا معمولا كار مي‌كند، بخصوص در فيلم‌هاي هارور و به هنگام ايجاد تعليق. در اينجا، شرايط خاص در تهران در طي جنگ ايران-عراق به معناي آن است كه قهرمان زن داستان، شيده (رشيدي) بايد با مشكلاتي فراتر از مورد هدف يك روح خبيث بودن دست و پنجه نرم كند. نويسنده و كارگردان ايراني‌الاصل ، بابك انوري كه در فرهنگ بريتانيايي بزرگ شده –و فيلم خود را در اردن و قطر فيلمبرداري كرده است- سرنخ‌هايي را از فيلم‌هاي «بابادوك» و «ماما» برمي‌دارد و قهرمان زن خود را به كرات در معرض اتهاماتي قرار مي‌دهد كه مي‌گويند او مادر ناشايستي است.  در نيمه اول فيلم يا تقريبا تا همان حدود با كاراكتر ناراحت يك درام طرف هستيم كه بازي پرقدرت رشيدي را در نقشي پيچيده نشان مي‌دهد، فيلم از ما انتظار دارد كه شيده را براي جاه طلبي زنانه‌اش تحسين كنيم، اما دوست داشتن او هميشه كار راحتي نيست. اين فيلمي جدي درباره فشار روي دوش زني مستقل از لحاظ ذهني است، اما انوري همچنين هاروري آهسته و پيوسته با وحشت‌هاي لحظه‌اي ساخته است.
 
ايندي‌واير- اريك كوهن: در ظاهر، چيدمان «زير سايه» شايد فيلم خون‌آشامي سياه و سفيد ايراني محصول 2014، «دختري در شب تنها به خانه مي‌رود» را تداعي كند، اما شباهت‌هاي دو فيلم در مليت و يك حضور شيطاني در آن‌ها متوقف مي‌شود. در عوض، «زير سايه» شباهت بيشتري به «بابادوك» كه در همان سال اكران شد دارد كه همچنين بر داستان زني در حال محافظت از فرزندش در برابر يك شمايل عجيب و وهم‌آلود و ديده نشده متمركز شده و اين شايد استعاره‌اي از اجبارهاي ذهني باشد و شايد نه. اگرچه فيلم در نهايت بر فنون معمول ايجاد ترس –چيزهاي شناور، اشياء چسبناك، اشكالي كه ناگهان از ميان سايه ها سربرمي‌آورند- تكيه مي‌كند اما انوري از اين جعبه ابزار به شيوه هدفمندانه‌اي استفاده كرده است.
 
ورايتي- جاستين چنگ: اينكه فيلم در اكثر مواقع از نمادگرايي‌هاي دم‌دستي اجتناب مي‌كند به آن معنا نيست كه مي‌شود از خشم زنانه‌اي كه در قلب آن شعله‌ور شده صرف نظر كرد. فيلم انوري، به اندازه هر فيلم ايراني كلاسيك غيرژانري ديگر، عميقا به تعهدات زنان در ايران پس از انقلاب مي‌پردازد، و نه فقط به دليل وجود يك پيرنگ فرعي كوتاه كه در آن شيده براي حضور بدون چادر بيرون از خانه دستگير مي‌شود. در دقايق وحشت‌آور پاياني، «زير سايه» ماهيت خود را به عنوان داستاني هارور فاش مي‌كند كه در روياها و آسيب‌‌پذيري‌هايي كه مادرها به دختران خود منتقل مي‌كنند ريشه دارد، و رفتارهاي مخالفت‌آميزي كه براي شكستن چرخه آزار و اذيت مي‌بايست بروز داده شوند.
 
فيلم استيج- جان فينك: «زير سايه» يك فيلم ژانري كمياب و واجد پيچيدگي‌هاي احساسي و سياسي است، فيلمي كه كارگرداني و اجراهاي خوبي دارد، حتي اگر ويژگي‌هاي يك هارور سايكولوژيكي در آن پررنگ‌تر و جلوتر از هر چيز ديگر ايستاده باشند. هواداران ژانر و فيلم‌هاي هنري قطعا در اين جا چيزي براي دوست داشتن پيدا خواهند كرد؛ علي رغم الزامي كه در كمي متمايل شدن به موضوع اصلي در حالي كه شيده در طلسم فشارهاي دروني، بيروني، شغلي، سياسي و مادري گرفتار شده وجود دارد. اين تم‌ها در بيشتر دقايق به خوبي توسط انوري و رشيدي كنترل شده‌اند، رشيدي بازيگر ايراني‌الاصلي است كه بيشتر در فيلم‌هاي آلماني حضور دارد و شايسته آن است كه با اين نقش متفاوت در سطح بين‌المللي شناخته شود.
ويسنا فولادي
نظرات
نظر خود را بنویسید:
عضویت در خبرنامه 7فاز

برای اطلاع از مطالب جدید 7فاز ایمیل خود را وارد نمایید.


مطالب مرتبط




































































































استفاده از تمامی مطالب 7فاز تنها با ذکر منبع و درج پیوند مجاز است.

طراحی، پیاده سازی و پشتیبانی وبسایت توسط گروه ماز