یادداشت خسرو نقیبی درباره برنامه «ماه عسل» احسان علی‌خانی/ چرا «ماه عسل» احسان علی‌خانی مهم‌ترین برنامه‌ی رمضان هر سال است؟

«ماه‌عسل» در رديف «تاك‌شوهاي اميد» است. جاي سلبريتي بر صندلي‌اش مردم عادي مي‌نشينند و در يك ماه پخش مخاطبي به اندازه‌ي «90» دارد. شركت‌كنندگان بالاي سه‌ميليون‌نفر در نظرسنجي شب آخر برنامه و رأي 96درصدي رضايت از آن، اين را مي‌گويد. همان نسبت معمول برنامه‌ي عادل فردوسي‌پور. اين آمار يعني حدود 30 ميليون‌نفر بيننده. يعني حدود نيمي از ايران. وقتي نوشتم «مردم واقعي» از اين آمار حرف زدم. براي آن 96 درصد، «ماه‌عسل» نه درباره‌ي فلاكت و بدبختي، كه درباره‌ي «اميد» است. شبيه چيزي كه آن‌سوي آب اپرا وينفري سال‌ها اجراش كرد و موفق بود.

7فاز:
1- پس از پايان پخش «ماه عسل» دوخطي درباره‌ي آن نوشتم و دست‌مريزاد به احسان عليخاني گفتم، که زير بار اين فشار بخش مهمي از جامعه‌ي روشن‌فکري، کار خودش را کرده و تاب آورده و برنامه‌اش را در بهترين شکل ممکن ساخته. بلافاصله مورد حمله‌ي آن‌ها که علي‌خاني را «تاجر محنت» و سوءاستفاده‌گر از اوضاع معيشتي مردم مي‌خواندند قرار گرفتم و اين‌که تعريفم از «مردم  واقعي» غلط است و از «روشن‌فکران» به‌عنوان فحش استفاده کرده‌ام. فکر کردم بايد چيزي نوشت و تبيين کرد جايگاه برنامه‌اي نظير «ماه عسل» در صنعت برنامه‌سازي جهان کجاست و چرا بايد بين آن با يک‌دوجين کار به‌ظاهر مشابه ولي در عمق بي‌ربط که از همين تلويزيون خودمان پخش مي‌شود، فرق قائل شد؛ و اتفاقا توضيح داد که کار روشن‌فکر ديدن همين تمايزهاست، نه مشارکت در فحاشي جمعي و انشانويسي احساساتي. فحش را که همه بلدند بدهند. روشن‌فکر است که بايد تحليل داشته باشد و نظرش را تبيين کند.
2- «ماه‌عسل» در رديف «تاک‌شوهاي اميد» است. جاي سلبريتي بر صندلي‌اش مردم عادي مي‌نشينند و در يک ماه پخش مخاطبي به اندازه‌ي «90» دارد. شرکت‌کنندگان بالاي سه‌ميليون‌نفر در نظرسنجي شب آخر برنامه و رأي 96 درصدي رضايت از آن، اين را مي‌گويد. همان نسبت معمول برنامه‌ي عادل فردوسي‌پور. اين آمار يعني حدود 30 ميليون‌نفر بيننده. يعني حدود نيمي از ايران. وقتي نوشتم «مردم واقعي» از اين آمار حرف زدم. براي آن 96 درصد، «ماه‌عسل» نه درباره‌ي فلاکت و بدبختي، که درباره‌ي «اميد» است. شبيه چيزي که آن‌سوي آب اپرا وينفري سال‌ها اجراش کرد و موفق بود.
عليخاني به مردم نمي‌گويد «از تو بدبخت‌تر هم هست پس راضي باش» (چنان‌که در نقدهاي بي‌انصافانه‌ي اين مدت خواندم)؛ او «از مخاطب بدبخت‌تر»هايي را برمي‌گزيند که به سمت قله رفته‌اند... که اميد داشته‌اند... که جنگيده‌اند... که حالا پيروز شده‌اند. تعريف اميد براي شما چيست؟ غير اين است؟ «ماه‌عسل» مي‌گويد به شيوه‌ي «جشن رمضان»ها کاسه‌ي گدايي دست نگير. بلند شو و بجنگ و به هدف‌ت برس؛ حتا اگر فکر کرده‌اي که بدبخت‌ترين و فراموش‌شده‌‌ترين موجود روي زميني. اين است که مردم واقعي را اميدوار مي‌کند. اين است که دايره‌ي هدف‌ش آن‌هايي که روزهاشان را در فيس‌بوک و توئيتر مي‌گذرانند نيست. من هم نيستم؛ اما مي‌توانم تاثيرش را در کوچه و خيابان ببينم. که واقعن نگاه مردم به يک کودک کار عوض مي‌شود... يه يک بچه‌ي پرورشگاهي... به يکي که سوژه‌ي خنده‌ي دسته‌جمعي طبقه‌ي مرفه‌تر بوده. گاهي حتا از آن‌ها ستاره مي‌سازد. اين وسط اشتباه هم دارد. فرمان‌ش يک‌جاهايي درست هم نمي‌پيچد، اما سعي‌اش را مي‌کند؛ و همه‌ي اين‌ها را در يک اجراي استاندارد، در برنامه‌اي «شيک»، و نه فلاکت‌بار در ظاهر، نشان مي‌دهد. انگار بخواهد بگويد تو هم اگر دست‌ت را روي پاي خودت بگذاري و بلند شوي، سال بعد جايت روي همين صندلي‌هاي فاخر خواهد بود. اين‌ها چه عيبي دارد که او را «تاجر محنت» صدا مي‌زنند؟ اگر اپرا بود، اشک در چشمان‌شان جمع مي‌شد و حالا چون نام‌ش احسان است و فارسي حرف مي‌زند، مستحق دشنام؛ که هم‌وطن را بدبخت نشان مي‌دهد؟
که کاش ديده بودند و مي‌گفتند نشان داده؛ 90 درصد دشنام‌گويان افتخارشان اين است که يک ربع بيش‌تر تحمل نکرده‌اند، يا حتا ثانيه‌اي را هم نديده‌اند، و چون محصول تلويزيون دولتي و دستگاه رسمي‌ست، پس حتمن چيز مبتذل و به فرمايش ساخته‌شده‌اي‌ست. که تماشاي «يکي از 10 سال پخش» اين مجوز را داده، که اين‌گونه بتازند و خودشان را صاحب حق بدانند و کسي را که اتفاقا دقيق ديده و تحليل دارد، آن‌طرف خط بگذارند و برايش حکم صادر کنند. وااسفا به اين روشن‌فکران خودخوانده.
3- «ماه عسل» از مهم‌ترين برنامه‌هاي تلويزيوني اين سال‌ها، و درکنار «کوله‌پشتي» موفق‌ترين تاک‌شوي تلويزيوني بعد از انقلاب است. دلايل اين موفقيت نياز به تحليل دارد. کاش مخالفانش هم جاي انشانويسي، بيايند و تحليل کنند که چرا مخالف نگاه جاري در «ماه عسل» هستند؛ شايد که ما اشتباه کنيم و آن‌ها پيچش مويي را ديده‌اند، که از نظر ما دور مانده. کاش جاي کلي‌گويي‌ها، تحليل داشته باشند.
.....
اين مطلب قبلا در هفت صبح کار شده است.

خسرو نقيبي
نظرات
رضا دوشنبه 29 تير 1394 عالي ،بهترين کار خسرو ...
5 1
پاسخ

مسعود دوشنبه 29 تير 1394 عالي و به موقع..آقاي نقيبي دمت گرم به خاطر اين نوشته خواندني
6 0
پاسخ

آراز دوشنبه 29 تير 1394 من هر سال بيشتر از يکي دو قسمتش رو نمي بينم ، ولي به نظرم حرفهاي نويسنده مطلب منصفانه و منطقي بود.
2 0
پاسخ

پوري يا سه شنبه 30 تير 1394 وقتي سطحي از نفوذ و مخاطب در رسانه هاي ايراني پشت سر گذاشته ميشه هميشه نگراني بسياري از جايگاه برنامه مورد نظر ابراز و اغلب منجر به ايجاد فضايي نه منتقد بلکه شکايت گر و بي انصاف ميشه.
بشخصه از کساني بودم که در جمع خانواده به دفعات از اين برنامه گلايه کردم، اما تنها و فقط تنها نقدم در باب برنامه سطح اجرا و گيرايي داستاناش بود که فقط و فقط اون رو با سري هاي قبلي "همين برنامه" قياس مي کردم. در واقع برنامه ديگري در اين سطح و با اين سبک در ايران وجود نداره که بخوايم ماه عسل رو با اون مقايسه کنيم و باعث نقد بشه.
و در مورد موارد ذکر شده در متن کاملا موافقم هيچگاه به داستانها و زندگي اشخاصي ک دعوت شد بي احترامي نکردن و سعي در نشون دادن داستاني صادقانه با روايتي ساده بود و برداشت ها با مردم. هرچند انتخاب داستانها قطعا براساس فرهنگ مردم، انتظارات و اعتقادات بوده و غير از اين هم با استقبال مواجه نميشد. امسال نسبت به سالهاي قبل ضعف هايي داشت برنامه ولي تاييد امروز مردم تاييدي بر حضور چنديدن ساله اين برنامه در ميان مردم بوده و اميدوارنه، حضوري بهتر در سالهايي ديگه و اميد بر اينکه برنامها و شبکه از تک قطبي بودن بيرون بيان و برنامه هايي با اين سبک و بيشتر در اين سطح از تلويزيون ببينيم. هرچند ما عصر طلايي سينما نداشتيم ولي هرچي باشه الآن در عصر طلايي تلويزيون بسر مي بريم، باشد ک براي ما هم طلايي شه!
1 1
پاسخ

9 شب پليس ما باش سه شنبه 30 تير 1394 نوشته نويسنده معني غير محترمانه اش اينه: احمق ها هم حق دارن برنامه هاي خودشون رو داشته باشن!
2 9
پاسخ
تبر سه شنبه 30 تير 1394 ببند روشنفكر

hadi zarei جمعه 2 مرداد 1394 واقعا نقد عاليي بود برا اونايي که مي خوان متفاوت بودن رو جلوه کنن(روشنفکرا)
0 0
پاسخ

سامان دوشنبه 5 مرداد 1394 پس خسرو نقيبي هم بلده مطلب خوب بنويسه !!
0 0
پاسخ

نظر خود را بنویسید:
عضویت در خبرنامه 7فاز

برای اطلاع از مطالب جدید 7فاز ایمیل خود را وارد نمایید.


مطالب مرتبط




































































































استفاده از تمامی مطالب 7فاز تنها با ذکر منبع و درج پیوند مجاز است.

طراحی، پیاده سازی و پشتیبانی وبسایت توسط گروه ماز